Orlen rozwiązał kontrakt LNG z QatarEnergy na 1 mln t/r. Umowa z formułą cenową powiązaną z notowaniami gazu obowiązywała do 2034 r. Powód: długotrwałe force majeure po stronie dostawcy. Kontrakt podpisano w 2009 r. z PGNiG. To pierwsze publicznie znane wypowiedzenie długoterminowej umowy z QatarEnergy od czasu zakłócenia eksportu przez ataki dronów na instalacje LNG.
1. Zdarzenie źródłowe
Orlen rozwiązał kontrakt LNG z QatarEnergy na 1 mln t/r. Umowa z formułą cenową powiązaną z notowaniami gazu obowiązywała do 2034 r. Powód: długotrwałe force majeure po stronie dostawcy. Kontrakt podpisano w 2009 r. z PGNiG. To pierwsze publicznie znane wypowiedzenie długoterminowej umowy z QatarEnergy od czasu zakłócenia eksportu przez ataki dronów na instalacje LNG.
2. Transmisja rynkowa
Formuła cenowa starego typu, oparta na notowaniach gazu, przestaje wiązać wolumen. Kupujący mają dziś dostęp do tańszego LNG, m.in. ze USA, w alternatywnych strukturach cenowych. Rynek przesuwa się z kontraktów take-or-pay na dostawy spot i krótkoterminowe. Efekt: większa zmienność ceny gazu w horyzoncie kwartałów i większa zależność od terminowych zakupów spot.
3. Ekspozycja dla przedsiębiorców MŚP
MŚP kupujące gaz w taryfach i umowach z dystrybutorem odczuwają wzrost premii za elastyczność i ryzyko wolumenowe. Zakłady energochłonne, przetwórstwo i ciepłownictwo dostają mniej przewidywalne ceny w horyzoncie roku. Koszt gazu wchodzi w koszt pary, suszenia, obróbki cieplnej i sterylizacji. Większa zmienność utrudnia wycenę kontraktów na 2027 r.
4. Rekomendacje zarządcze
- Brak klauzuli waloryzacyjnej przy gazie oznacza erozję marży przy skoku cen spot, dlatego indeksacja kosztu gazu w kontraktach na 2027 r. przenosi ryzyko na stronę o większej sile cenowej.
- Zakup gazu w jednej formule i jednym terminie oznacza pełną ekspozycję na wahania, dlatego podział wolumenu na koszyk dostaw spot i terminowych rozkłada ryzyko cenowe w czasie.
- Brak mapy zużycia gazu na jednostkę produktu oznacza brak podstaw do renegocjacji cen, dlatego pomiar zużycia na wyrób daje argument w rozmowie z odbiorcą i dostawcą.